V\u00dcCUD<\/p>\n
Onur B\u0130LGE<\/p>\n
Allah\u2019\u0131n g\u00fczel isimleri hakk\u0131nda ara\u015ft\u0131rma yapt\u0131ktan ve onlar\u0131 kapasitemize g\u00f6re kavrad\u0131ktan sonra Zati ve Subiti s\u0131fatlar\u0131 hakk\u0131nda da bilgi edinmemiz gerekti\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fck. Hepimiz onlar\u0131 iyi k\u00f6t\u00fc biliyorduk ama derinli\u011fine incelememi\u015f, \u00fczerinde \u00e7ok d\u00fc\u015f\u00fcnmemi\u015ftik. Onlarla ilgili kaynaklara ba\u015fvurduk. \u00d6n haz\u0131rl\u0131ktan sonra Virane\u2019de, yine Define ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131nda oturup konu\u015ftuk ve notlar ald\u0131k.\u00a0<\/em><\/p>\n Bu ak\u015fam, ald\u0131\u011f\u0131m notlara bakt\u0131m. Sonra o bilgileri s\u0131raya koydum. Kendi anlay\u0131\u015f\u0131m\u0131 da ekleyerek bir b\u00fct\u00fcn haline getirdim. Bu yaz\u0131m da \u015fu anda yazmakta oldu\u011fum notla birlikte klas\u00f6r\u00fcmde yerini almaya haz\u0131r.\u00a0<\/em><\/p>\n \u00dc\u00e7 y\u0131l kadar \u00f6nceydi. Bir ak\u015fam\u00fcst\u00fc \u015earampol\u2019den G\u00fcll\u00fck taraf\u0131na do\u011fru y\u00fcr\u00fcyorduk. Yan\u0131mda epilepsi hastas\u0131 bir arkada\u015f\u0131m vard\u0131. Meral\u2026 Bahar geliyordu. Aldanm\u0131\u015ft\u0131, a\u011fa\u00e7lar… Bademler, erikler zamans\u0131z \u00e7i\u00e7ek a\u00e7m\u0131\u015f, bah\u00e7eler reng\u00e2renk olmu\u015ftu. \u00c7i\u00e7ekler, pankart a\u00e7m\u0131\u015f gibiydi ve sanki onlarda birbirini tamamlayan sloganlar vard\u0131. Her birini y\u00fcksek sesle okumaya ba\u015flad\u0131m:\u00a0<\/em><\/p>\n “Allah var! Bir!..” “O var ki biz var\u0131z!” “\u015e\u00fcpheniz varsa bize bak\u0131n!” “Bizi kim yaratt\u0131?” “Kendili\u011fimizden mi olu\u015ftuk?” “\u00c7\u0131kt\u0131\u011f\u0131m\u0131z yere bak\u0131n!” \u201cG\u00fcbrenin kokusuna benziyor mu kokumuz?” “Topra\u011f\u0131n i\u00e7inde renklerimiz var m\u0131?” “Giysimizde bir leke?” “Yarat\u0131l\u0131\u015f\u0131m\u0131zda bir noksanl\u0131k?” “En k\u00fc\u00e7\u00fck bir kusur, \u00fcst\u00fcm\u00fczde?” “Neden \u00e7ok g\u00fczeliz biz?” “Yaratan\u0131m\u0131z g\u00fczel!” “\u00c7ok g\u00fczel!” “G\u00fczelin g\u00fczelli\u011findeniz!”<\/em><\/p>\n O anda, deli gibiydim! Sara hastas\u0131 arkada\u015f\u0131m art\u0131k ya\u015fam\u0131yor. Ara s\u0131ra r\u00fcyamda g\u00f6r\u00fcyorum. Ne zaman bahar\u0131 m\u00fcjdeleyen \u00e7i\u00e7ekler g\u00f6rsem, ne zaman bir bahar dal\u0131na tak\u0131lsa bak\u0131\u015flar\u0131m, onu ve o zaman dilimini an\u0131msar\u0131m. \u00c7\u0131lg\u0131n gibi hayk\u0131rarak do\u011fa kitab\u0131n\u0131 okuyu\u015fumu\u2026 O anki \u0130lahi heyecan\u0131m\u0131\u2026 Daha sonra \u015fiirle\u015ftirdi\u011fim co\u015fkumu\u2026\u00a0<\/em><\/p>\n Yol boyu y\u00fcr\u00fcd\u00fcm, sevin\u00e7 i\u00e7inde. Ba\u011f\u0131rmak geldi i\u00e7imden. \u201cAllah Var, Bir!..\u201d diye ba\u011f\u0131rmak… Sesimin \u00e7\u0131kabildi\u011fi kadar!.. T\u00fcm insanlar duysun istedim.<\/em><\/p>\n Ben, i\u00e7im co\u015farak bu s\u00f6zleri s\u00f6ylemeye ba\u015flad\u0131\u011f\u0131mda, aceleyle \u00e7antas\u0131n\u0131 a\u00e7t\u0131. Not defterini ve kalemini bulup \u00e7\u0131kard\u0131 ve s\u00f6zc\u00fckleri k\u0131saltarak h\u0131zla kaydetti. El yaz\u0131s\u0131yla yazd\u0131\u011f\u0131 k\u00fc\u00e7\u00fck kareli defter sayfalar\u0131n\u0131, o g\u00fczel an\u0131m\u0131z\u0131 ve onu an\u0131msatt\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in hat\u0131ralar\u0131m aras\u0131nda \u00f6zenle sakl\u0131yorum.\u00a0<\/em><\/p>\n Allah, vard\u0131. Her \u015feyden \u00f6nce vard\u0131 ve biz, \u00f6ncelikle mevcudiyetini anlama \u00e7al\u0131\u015fmal\u0131yd\u0131k. B\u00fct\u00fcn zamanlarda vard\u0131. Evreni yaratmadan \u00f6nce de… Ashap\u2019tan Ebu Rez\u00een \u015f\u00f6yle nakletmi\u015f:<\/em><\/p>\n “Ben: \u201cEy Allah\u2019\u0131n Resul\u00fc! Rabbimiz, mahl\u00fbkat\u0131 yaratmadan \u00f6nce neredeydi?\u201d diye sordum.<\/em><\/p>\n \u201cAllah, mahl\u00fbkat\u0131 yaratman \u00f6nce bir Am\u00e2’da idi. Am\u00e2’n\u0131n alt\u0131nda da hava, \u00fcst\u00fcnde de hava vard\u0131. Sonra Ar\u015f\u0131n\u0131 su \u00fczerinde yaratt\u0131.\u201d diye cevap verdi.”<\/em><\/p>\n Am\u00e2\u2019dan kas\u0131t, Allah ile birlikte hi\u00e7bir \u015fey yoktu, demektir. \u201cRabbimizin Ar\u015f\u0131 neredeydi?\u201d sorusuna verilen cevap: \u201cAllah\u2019\u0131n Ar\u015f\u0131 su \u00fczerindeydi.\u201d ayetine dayanmaktad\u0131r. Am\u00e2, muammad\u0131r.\u00a0<\/em><\/p>\n \u201cOnlar, ancak buluttan g\u00f6lgeler i\u00e7inde Allah\u2019\u0131n ve meleklerin gelmesini ve i\u015fin bitirilmesinden ba\u015fka bir \u015fey mi beklerler? Halbuki b\u00fct\u00fcn i\u015fler sadece Allah\u2019a d\u00f6nd\u00fcr\u00fcl\u00fcr.\u201d Allah’\u0131n gelmesinden kas\u0131t, Allah’\u0131n “Ol!..” emrinin gelmesidir.<\/em><\/p>\n “Ben gizli bir hazine idim, kendimi tan\u0131tmak istedim, mahl\u00fbkat\u0131 yaratt\u0131m ki, beni tan\u0131s\u0131nlar.” \u201cCinleri ve insanlar\u0131 s\u0131rf bana kulluk etsinler diye yaratt\u0131m.” Mahl\u00fbkat\u0131 zat\u0131na ayna olsun diye yaratm\u0131\u015f, kendisini seyretmekte. Fakat bu seyredi\u015f, maddi bir varl\u0131\u011f\u0131n aksini seyredi\u015fine benzemez. \u00c7\u00fcnk\u00fc maddi bir varl\u0131\u011fa sahip de\u011fildir.\u00a0<\/em><\/p>\n Bir yarat\u0131c\u0131n\u0131n varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 kabul etmeyen yoktur. Hangi ak\u0131l sahibi, bu kadar m\u00fckemmel ve muazzam tasarlan\u0131p in\u015fa edilmi\u015f olan k\u00e2inat\u0131n kendili\u011finden meydana geldi\u011fine inanabilir ki?<\/em><\/p>\n G\u00f6zlerimize bakal\u0131m! I\u015f\u0131k, renkler ve g\u00f6z… \u00dc\u00e7\u00fcn\u00fc de uyumla yaratan Allah’t\u0131r.<\/em><\/p>\n Evrende tesad\u00fcf diye bir \u015fey yoktur. Her yarat\u0131lan ve her olan, tart\u0131\u015fmas\u0131z K\u00fclli Akl\u0131n tasar\u0131m\u0131, Allah’\u0131n s\u0131n\u0131rs\u0131z ilim ve sanat\u0131n\u0131n eseridir. G\u00fczellik nam\u0131na ne varsa, kusursuz g\u00fczelli\u011finin yans\u0131mas\u0131d\u0131r. Her \u015fey, akla zarar bir d\u00fc\u015f\u00fcncenin isabetle verdi\u011fi kararla kesinle\u015fmi\u015f, \u201cK\u00fcn!..\u201d emriyle kayda ge\u00e7mi\u015ftir.\u00a0<\/em><\/p>\n Yaratan\u0131 an\u0131msatan her g\u00fczel g\u00f6r\u00fcnt\u00fc, en ufak bir hatas\u0131z, eksiksiz, defosuz, en m\u00fckemmel bi\u00e7imde Allah\u2019\u0131n Cemal\u2019inin bir tecellisi\u2026 \u201cS\u00fcphanallah! Ma\u015fallah!..\u201d dedirten, insan\u0131 hayretten delirten\u2026<\/em><\/p>\n Neden on parmak, iki g\u00f6z, iki kulak var da bir fazlas\u0131 yok? Gerek yok da ondan… Her organ i\u00e7in d\u00fc\u015f\u00fcnebiliriz bunu… Her \u015fey, yetecek kadar. Bir fazla ya da bir eksik de\u011fil.<\/em><\/p>\n Her \u015fey ihtiyaca uygun b\u00fcy\u00fckl\u00fckte… Ne b\u00fcy\u00fck, ne k\u00fc\u00e7\u00fck… Tam gerekti\u011fi \u00f6l\u00e7\u00fcde\u2026 Gezegenler neden bu kadar b\u00fcy\u00fck? G\u00f6ky\u00fcz\u00fc neden sonsuz g\u00f6r\u00fcn\u00fcml\u00fc ve geni\u015fletilmeye devam edilmekte? Bence, Allah\u00fc Te\u00e2l\u00e2, ilminin sonsuzlu\u011funu sergilemekte… Fakat onlar\u0131 l\u00fczumsuz, fazla ya da eksik yaratt\u0131\u011f\u0131n\u0131 sanm\u0131yorum. Her yarat\u0131lm\u0131\u015f\u0131n bir, birka\u00e7, belki de pek \u00e7ok g\u00f6revi var. Ben diyeyim bir, siz deyin binlerce… Beynimizin ayar\u0131 k\u0131s\u0131lm\u0131\u015f haliyle kavrayabildi\u011fimiz kadar\u0131 i\u00e7in kesin bilgi dememiz imk\u00e2ns\u0131z. Do\u011frusunu yaln\u0131z ve tam anlam\u0131yla ancak O bilir.<\/em><\/p>\n Yaratan o denli y\u00fcce ki; g\u00f6klerin b\u00f6yle yarat\u0131lmas\u0131 onun nelere kadir oldu\u011funu bir nebze anlatmakta. Kuran’da Semavati vel Ard, yani g\u00f6kler ve yer olarak y\u00fczlerce defa zikredilmekte, dikkatimiz evrene ve yarat\u0131l\u0131\u015fa \u00e7ekilmektedir.\u00a0<\/em><\/p>\n G\u00f6k cisimlerinin her birinin y\u00f6r\u00fcngelerinde d\u00f6nd\u00fcklerine, gece ve g\u00fcnd\u00fcz\u00fcn olu\u015fumuna de\u011finilmekte\u2026 D\u00fcnyan\u0131n d\u00f6n\u00fc\u015f \u015fekli de y\u00fcn yuma\u011f\u0131n\u0131n sar\u0131l\u0131\u015f\u0131yla tarif edilmi\u015f. Kullar\u0131na i\u015faret etti\u011fi her yer, her \u015fey, her olay ve her konuda muazzam bir ilim sergilenmi\u015f.<\/em><\/p>\n Zerreden k\u00fcreye ayn\u0131 form\u00fcl… Tek sanatk\u00e2r elinden \u00e7\u0131km\u0131\u015f\u00e7as\u0131na… D\u00fczen, ayn\u0131 d\u00fczen… Bir molek\u00fcl neyse, bir sistem de o… G\u00f6kleri yaratmak neyse, atomu yaratmak da o… Hangisi ak\u0131l i\u015fi de\u011fil? Hangisi hesap i\u015fi de\u011fil? Hepsi \u00c2lim olan Allah’\u0131n ilmiyle var ve ayakta.<\/em><\/p>\n V\u00fccud s\u00f6zc\u00fc\u011f\u00fc, i\u00e7indeki sessiz harflerinden t\u00fcremi\u015ftir, Varl\u0131k demektir. Felsefede, zihin ve zihnin d\u0131\u015f\u0131nda ger\u00e7ek bir varl\u0131\u011fa sahip, ak\u0131l ve tahlille belirlenen bir mahiyet ve zat\u0131 olmak anlam\u0131nda bir terimdir. Bir \u015feyin v\u00fccut bulmas\u0131, onun \u00f6z\u00fcn\u00fcn yani zat\u0131n\u0131n d\u0131\u015f d\u00fcnyada fiilen ger\u00e7ekle\u015fmesi, mevcut ise var demektir.\u00a0<\/em><\/p>\n Allah i\u00e7in, varl\u0131\u011f\u0131 zorunlu olan anlam\u0131nda V\u00e2cib\u00fc’l-V\u00fcc\u00fbd denmesinin sebebi, z\u00e2t\u0131yla kaim olmas\u0131 ve z\u00e2t\u0131n\u0131n v\u00e2cib bir s\u0131fat ta\u015f\u0131mas\u0131ndand\u0131r. V\u00fccud s\u0131fat\u0131na, s\u0131fat-\u0131 nefsiyye, yani nefsi s\u0131fat da denir. Kainattaki her \u015feyi yaratan O\u2019dur, her \u015fey O\u2019nunla var ve ayaktad\u0131r.<\/em><\/p>\n Allah\u2019\u0131n varl\u0131\u011f\u0131 kendinden, yani bizatihidir. Lizatihi de ayn\u0131 anlamdad\u0131r. O\u2019ndan gayr\u0131 ne varsa varl\u0131klar\u0131 kendi d\u0131\u015flar\u0131nda, yani Allah\u2019tand\u0131r. Buna da bigayrihi veya ligayrihi denir.<\/em><\/p>\n Herkes, hayat\u0131n\u0131n bir yerinde kendisini kimin yaratt\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnm\u00fc\u015ft\u00fcr. Sadece kendisinin de\u011fil, evrenin nas\u0131l yarat\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 da mutlaka merak etmi\u015ftir.\u00a0<\/em><\/p>\n \u0130nsan, yarat\u0131l\u0131\u015f itibar\u0131yla zay\u0131ft\u0131r. Hayat\u0131n\u0131n zor virajlar\u0131nda s\u0131\u011f\u0131nma ihtiyac\u0131 duyar. Allah\u2019\u0131, duyular\u0131 yard\u0131m\u0131yla alg\u0131lamas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. \u00c7\u00fcnk\u00fc madde de\u011fildir. O\u2019nu ancak aklen bulabilir ve ruhen hissedebilir. Kuran\u2019da tefekk\u00fcr, teakkul, tezekk\u00fcr ve tedebb\u00fcr fiilleriyle insana hitap edilmektedir. Ademo\u011flu, dikkat \u00e7ekilen olay ve konular hakk\u0131nda tekrar tekrar d\u00fc\u015f\u00fcnmeye sevk edilmekte, \u201cAk\u0131l etmez misiniz?\u201d \u015feklinde uyar\u0131lmaktad\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc K\u00e2inat kitab\u0131 okununca, her yarat\u0131lan\u0131n: \u201cAllah var, bir!..\u201d diye hayk\u0131rd\u0131\u011f\u0131 duyulmaktad\u0131r. Bilim de her bir dal\u0131yla bir yarat\u0131c\u0131n\u0131n var oldu\u011funu ilan etmektedir.<\/em><\/p>\n Evrende, da\u011f\u0131n\u0131kl\u0131klar i\u00e7inde bile \u00f6ylesine muazzam bir uyum ve ahenk vard\u0131r ki onu tasarlayan bir ak\u0131l, d\u00fczenleyen bir el oldu\u011fu a\u015fik\u00e2rd\u0131r. Kar tanelerine kadar \u00f6zg\u00fcnl\u00fck, birbirine temas ettirilmeden onca y\u00fckseklikten indirilen ya\u011fmur tanelerine kadar itina, matematik ilmini acze d\u00fc\u015f\u00fcrecek kadar m\u00fckemmel bir say\u0131sal \u00f6rg\u00fc, Yaratan\u2019\u0131n ne kadar y\u00fcce bir zat oldu\u011funu g\u00f6stermektedir.\u00a0<\/em><\/p>\n Her bir yaratt\u0131\u011f\u0131nda, bir de\u011fil bir\u00e7ok s\u0131fat\u0131yla tecelli eden bir Var vard\u0131r ki O\u2019ndan ba\u011f\u0131ms\u0131z hi\u00e7bir \u015fey yoktur! Toprak, su, hava, ate\u015f nam\u0131na ne varsa belli ama\u00e7 ve ihtiya\u00e7 i\u00e7in yarat\u0131lm\u0131\u015f, \u00f6l\u00e7\u00fc ne cimrice k\u0131t, ne m\u00fcsrif\u00e7e \u00e7ok tutulmu\u015f, bol bol yetecek kadar bah\u015fedilmi\u015ftir. Yarat\u0131lan her \u015fey bir ibret i\u00e7indir ve nimettir. Nimetler, saymakla bitirilebilecek kadar de\u011fildir. Sevgi ve a\u015fk gibi g\u00fczel duygular\u0131 yaratan, kalplere y\u00fckleyen de O\u2019dur. Her \u015feyi ve her diledi\u011fini yapar, her \u015feye g\u00fcc\u00fc yeter.\u00a0<\/em><\/p>\n Allah\u2019\u0131n var olmad\u0131\u011f\u0131 hi\u00e7bir zaman yoktur. Zaman\u0131 yaratan da O’dur. El Hak ismi, mevcut anlam\u0131ndad\u0131r. Allah’\u0131n, zat\u0131 nedeniyle Hak olu\u015fu, O\u2019nun d\u0131\u015f\u0131ndaki varl\u0131klar\u0131n ger\u00e7ekliklerinin kayna\u011f\u0131d\u0131r. En Nur, Ez Zahir, El Bat\u0131n, El Evvel, El Ahir ve El Baki isimleri de V\u00fccut s\u0131fat\u0131n\u0131 vurgulamaktad\u0131r. Varl\u0131\u011f\u0131n\u0131n ba\u015f\u0131 sonu yoktur. \u0130\u00e7te ve d\u0131\u015fta hep ve yaln\u0131z O vard\u0131r.\u00a0<\/em><\/p>\n Allah\u2019\u0131n varl\u0131\u011f\u0131 d\u00fcnya \u015fartlar\u0131nda duyusal olarak alg\u0131lanamaz. Zat\u0131na ait ger\u00e7eklik ve mahiyeti de aklen anla\u015f\u0131lamaz ama varl\u0131\u011f\u0131, zihinde ve zihinsel \u00e7\u0131kar\u0131mlarla kan\u0131tlan\u0131r.\u00a0<\/em><\/p>\n Allah\u2019\u0131n varl\u0131\u011f\u0131 hakk\u0131nda bilgi sahibi olmak i\u00e7in ille de vahye gerek yoktur. \u0130nsan\u0131n, akli ve ke\u015ffi bilgilere sahip olmas\u0131 gerekir. Yarad\u0131l\u0131\u015f, yarat\u0131l\u0131\u015f\u0131n ama\u00e7 ve d\u00fczeni tetkik edilmeli, varl\u0131klar\u0131n olu\u015fumundaki yap\u0131sal \u00f6zelliklerin yan\u0131 s\u0131ra matematiksel hesaplamalar da incelenip \u00fczerinde d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclmelidir.\u00a0<\/em><\/p>\n \u201cV\u00fccut, zat\u0131n hakikat ve mahiyetiyle ayn\u0131d\u0131r, farkl\u0131 bir anlam ve s\u0131fat de\u011fildir. Bunlar farkl\u0131 olsayd\u0131, iki ayr\u0131 varl\u0131ktan bahsedilmesi gerekirdi. Varl\u0131\u011f\u0131 zorunlu, yani zat\u0131 vacip oldu\u011fundan varl\u0131\u011f\u0131 zat\u0131ndand\u0131r, zat\u0131yla ayn\u0131d\u0131r.\u201d diyenler der:<\/em><\/p>\n \u201cV\u00fccut, Allah\u2019\u0131n zat\u0131na ait bir mana s\u0131fat\u0131d\u0131r, zat\u0131yla ayn\u0131 de\u011fildir. V\u00fccut, kemal s\u0131fat\u0131 olup \u00fcst\u00fcnl\u00fck ifade eder, b\u00fct\u00fcn varl\u0131klar\u0131n ortak niteli\u011fidir. Vacip varl\u0131kta v\u00fccut, zat\u0131n mahiyetinde ortaya \u00e7\u0131kan bir s\u0131fatt\u0131r. Yani, Vacibu\u2019l v\u00fccud\u2019un zat\u0131 mevcuttur. Allah\u2019\u0131n zati varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 gerektirdi\u011finden ilk s\u0131fat V\u00fccud\u2019tur. Allah\u2019\u0131n, zat\u0131na ait ger\u00e7e\u011fi bilmek imk\u00e2ns\u0131zd\u0131r. Varl\u0131\u011f\u0131 akli bilgilerle kavranabilir.\u201d diyenler der vard\u0131r.<\/em><\/p>\n Sonu\u00e7 olarak, tek Vacip varl\u0131k Allah\u2019t\u0131r. Yarat\u0131lanlar\u0131n mevcudiyetleri, Allah\u2019\u0131n var etmesiyle var, yok etmesiyle yoktur.\u00a0<\/em><\/p>\n Allah vard\u0131r ve en b\u00fcy\u00fck varl\u0131k O’dur. V\u00fccudu, Zat\u0131n gere\u011fidir. V\u00fccudu zat\u0131n\u0131n icab\u0131 oldu\u011fu i\u00e7in O’na “V\u00e2cibu’l V\u00fccud” denmi\u015ftir. Varl\u0131\u011f\u0131, her \u015feyin varl\u0131\u011f\u0131ndan daha belirgindir. Allah olmasayd\u0131 hi\u00e7 bir \u015fey var olmazd\u0131. K\u00e2inat\u0131n varl\u0131\u011f\u0131 O’nun varl\u0131\u011f\u0131na en b\u00fcy\u00fck \u015fahittir. V\u00fccud\u2019un z\u0131dd\u0131 yokluk olup, Allah i\u00e7in muhaldir.<\/em><\/p>\n